ประวัติ
บทบาทภารกิจ
สถานที่ตั้ง
ข้อมูลวิชาการ
ผลงานวิจัย
เอกสารเผยแพร่
หน่วยงาน
วิจัยข้าว
ส่วนภูมิภาค
โครงสร้าง
หน่วยงาน
สถานการณ์
การผลิต
และการตลาด
กรมวิชาการเกษตร
 
 
ข้าวนาสวนไวต่อช่วงแสงทนดินเปรี้ยวสายพันธุ์ดีจากศูนย์วิจัยข้าวปทุมธานี
Acid Sulfate Soil Tolerant Promising Line of Photosensitive Lowland Rice from Pathum Thani Rice Research Center
สุนิยม ตาปราบ(1) รังสิต เส็งหะพันธุ์(1) สุภาวิณี แสงโชติ(2)
ชวลิต หาญดี(1) รัตน์ชนก จันทร์ขาว(2)
บทคัดย่อ
ผลจากการปรับปรุงพันธุ์ข้าวนาสวนให้ทนดินเปรี้ยวในภาคกลาง จนถึงฤดูนาปี 2545 ได้สายพันธุ์ที่ทนดินเปรี้ยวซึ่งส่วนใหญ่เป็นพันธุ์ที่มีรูปแบบต้นแบบพันธุ์พื้นเมือง ไวต่อช่วงแสง ต้นสูง (Traditional type) ได้แก่ PTT87040-21-1-2 PTT87036-11-1-1-1-2 PTT87043-21-2-3-1-1 และ PTT87045-1-2-1-1-1 แต่ยังมีสายพันธุ์ข้าวที่ทนดินเปรี้ยวได้ดี และมีรูปแบบต้นแบบข้าวต้นเตี้ย (Semidwarf type) ได้แก่ CNTBR82069-14-1-1 และ SPR88170-6-1-2-1-1 ซึ่งเป็นข้าวที่ไม่ไวต่อช่วงแสง และอีกสายพันธุ์ คือ RSTLR 79009-43-1-1-5 เป็นข้าวไวต่อช่วงแสง ทนดินเปรี้ยว ผลผลิตสูง มีทรงต้นแบบ Semidwarf type ได้จากการผสมสามทางระหว่าง IR52011-68-1-21 / Pin Gaew Bow // Jao Leaung 11 มีต้นค่อนข้างเตี้ย ประมาณ 127-137 เซนติเมตร ทรงกอตั้ง ใบตั้ง แตกกอ 13-15 หน่อต่อกอ อายุเก็บเกี่ยวอยู่ในช่วงปลายเดือนพฤศจิกายน ถึงต้นเดือนธันวาคม ต้านทานปานกลางต่อโรคไหม้ โรคขอบใบแห้ง เพลี้ยกระโดดหลังขาว ค่อนข้างอ่อนแอต่อเพลี้ยกระโดด สีน้ำตาล คุณภาพเมล็ดดี ทำข้าวสาร 100 เปอร์เซนต์ได้ เมล็ดยาวเรียว 7.35 - 7.45 มิลลิเมตร ท้องไข่ 0.24 - 0.38 ปริมาณ อมิโลส 25 -29 เปอร์เซ็นต์ ใช้ปุ๋ยน้อย โดยตอบสนองต่อปุ๋ยไนโตรเจนที่อัตรา 5 - 10 กิโลกรัมต่อไร่ ให้ผลผลิตสูงทั้งในแปลงดินเปรี้ยวและแปลงดินปกติ ผลการทดลองในดินปกติ จากการเปรียบเทียบผลผลิตระหว่างสถานี 5 แห่ง คือ ศูนย์วิจัยข้าวปทุมธานี สถานีทดลองข้าวบางเขน สถานีทดลองข้าวสุพรรณบุรี และสถานีทดลองข้าวราชบุรี จากปี 2541-2544 สายพันธุ์ RSTLR79009-43-1-1-5 ให้ผลผลิตเฉลี่ย 4 ปี 706 668 608 569 และ 567 กิโลกรัมต่อไร่ตามลำดับ สูงกว่าพันธุ์มาตรฐานเปรียบเทียบขาวดอกมะลิ 105 ซึ่งให้ผลผลิต 372 - 489 กิโลกรัมต่อไร่ จากการเปรียบเทียบผลผลิตในนาราษฎร์ 3 แห่ง ในจังหวัดนครนายก สุพรรณบุรี และราชบุรี จากปี 2541-2544 สายพันธุ์ RSTLR79009-43-1-1-5 ให้ผลผลิตเฉลี่ย 4 ปี 600 กิโลกรัมต่อไร่ สูงกว่าพันธุ์นิยมในท้องถิ่นและพันธุ์มาตรฐานเปรียบเทียบปทุมธานี 60 ซึ่งให้ผลผลิตเฉลี่ย 517 กิโลกรัมต่อไร่ จากการศึกษาการตอบสนองต่อปุ๋ยไนโตรเจนของข้าวสายพันธุ์
(1) ศูนย์วิจัยข้าวปทุมธานี
(2) สถานีทดลองข้าวคลองหลวง
RSTLR79009-43-1-1-5 จากปี 2543-2544 พบว่า ในดินปกติ กิโลกรัม ไนโตรเจนต่อไร่ ตามลำดับ ส่วนผลผลิตจากแปลงทดสอบการตอบสนองต่อปุ๋ยไนโตรเจนในดินเปรี้ยวชุดรังสิต สายพันธุ์ RSTLR79009-43-1-1-5 ให้ผลผลิต 575 และ 641 กิโลกรัมต่อไร่ ที่อัตราปุ๋ย 5 และ 10 กิโลกรัมไนโตรเจนต่อไร่ ในดินเปรี้ยวชุดองครักษ์ สายพันธุ์ RSTLR79009-43-1-1-5 ให้ผลผลิตเฉลี่ย 2 ปี 735 และ 705 ที่อัตราปุ๋ย 5 และ 10 กิโลกรัมไนโตรเจนต่อไร่ จากการทดลองเปรียบเทียบผลผลิตในแปลงดินเปรี้ยวชุดรังสิต และองครักษ์ โดยไม่มีการใส่ปุ๋ย ที่ศูนย์วิจัยข้าวปทุมธานีและสถานีทดลองข้าวคลองหลวง ในปี 2544-2545 พบว่า สายพันธุ์ RSTLR79009-43-1-1-5 ให้ผลผลิต 462 กิโลกรัมต่อไร่ โดยคิดเป็น 71.52 เปอร์เซ็นต์ของผลผลิตในแปลงดินปกติ จากการทดสอบผลผลิตในแปลงดินเปรี้ยวนาเกษตรกร อำเภอองครักษ์ จังหวัดนครนายก ปี 2544 สายพันธุ์ RSTLR79009-43-1-1-5 ให้ผลผลิต 602 กิโลกรัมต่อไร่ และที่อำเภอบ้านนา จังหวัดนครนายก ปี 2545 สายพันธุ์ RSTLR79009-43-1-1-5 ให้ผลผลิต 672 กิโลกรัมต่อไร่
Copyright © 2003 Rice Research Institute. All Rights Reserved.